Dinozorların soğuk iklimleri pek sevmediği düşünülür. Ancak Arjantin'in Patagonya bölgesinin en güneyinde, yaklaşık 55-60 derece enlemde, Kretase dönemine ait 250'den fazla dinozor yumurtası kabuğu parçası bulundu. Bu keşif, dinozor yumurtalarının şimdiye kadar bulunduğu en güney noktayı işaret ediyor ve bilim insanlarını şaşırttı.
Japonya'daki Tsukuba Üniversitesi'nden paleantolog Kohei Tanaka liderliğindeki ekip tarafından yapılan analizler, bu yumurtaların muhtemelen dev sauropodlar olan titanozorlara ait olduğunu gösteriyor. Bilim insanları, bu kadar güneyde, o dönemin ikliminin günümüz New York'una benzediği düşünüldüğünde, dinozorların soğuk havalarda yavrularını nasıl koruduğunu merak ediyor.
Normalde dinozor yumurtalarının gelişimi için belirli bir ısıya ihtiyaç duyulur. Kış aylarında güneş ışığının azaldığı güney enlemlerinde, sıcaklıkların düşmesi yumurtalar için risk oluşturur. Ancak dev titanozorlar, yumurtalarını ısıtmak için üzerlerine oturamazlardı; aksi takdirde yumurtalar bir nevi 'dev omlet' haline gelirdi.
Yapılan incelemelerde yumurta kabuklarının oldukça gözenekli olduğu tespit edildi. Tanaka'nın önceki araştırmaları, bu tür gözenekli kabukların, yumurtaların tamamen gömüldüğü yuvalarla ilişkili olduğunu gösteriyor. Yumurtaları gömmek, ısıyı içeride tutmaya yardımcı olur. Ancak bu tek başına yeterli olmayabilir.
Yavruların gelişimi için gerekli kimyasal reaksiyonları tetikleyen ısı, Ekvator'a yakın bölgelerde güneş ışığıyla kolayca sağlanabilirken, Patagonya gibi bölgelerde bu durumun mümkün olmadığı düşünülüyor. Jeotermal aktivite gibi ek bir ısı kaynağına dair de bir kanıt bulunmuyor.
Peki, titanozorlar soğuk bölgelerde yavrularını nasıl korudu? Bilim insanları, canlı akrabalarının kullandığı bir yöntemin dinozorlar tarafından da benimsenmiş olabileceğini düşünüyor. Tuzlu su timsahları ve birçok kuş türü, yumurtalarının etrafına çürüyen bitki örtüsü yığarak, fermantasyonla oluşan yüksek ısıdan faydalanıyor. Bu 'kompost yığınları', yumurtalar için ideal bir kuluçka ortamı sağlıyor.
Yumurta kabuklarındaki yüksek gözeneklilik, bu teoriyi destekliyor. Eğer yumurtalar gömülüyorsa, daha fazla oksijene ihtiyaç duyarlar ve bu da daha büyük gözenekler anlamına gelir. Dışarıda kalan yumurtaların ise nem kaybını önlemek için daha küçük gözeneklere ihtiyacı olur.
Araştırmacılar, bu keşfin, titanozorların daha önce bilinenin aksine daha yüksek enlemlerde de yuvalama yaptığını ve soğuk iklimlerde hayatta kalmak için gelişmiş stratejiler kullandığını gösterdiğini belirtiyor.
