Teknoloji devleri Intel ve AMD, x86 mimarisinin geleceğini şekillendirecek APX (Advanced Performance Extensions) adı verilen yeni bir standart üzerinde birlikte çalışıyor. Bu önemli gelişme, işlemci performansını artırırken, mevcut güç tüketimi ve yonga alanı sınırlarını zorlamayacak.
APX, x86 Komut Setini Genişleterek Daha Hızlı Performans ve Yeni Özellikler Sunuyor
Yapay zeka (AI) yeteneklerini artıran ACE (AI Compute Extensions) gibi birleşik komut setlerinin ardından, Intel ve AMD'nin x86 mimarisini tek bir çatı altında geliştirmek üzere kurduğu x86 EAG (Ecosystem Advisory Group) bünyesinde APX hakkında daha fazla detay ortaya çıktı. APX, x86 mimarisinin evriminde bir sonraki büyük adım olarak görülüyor.
APX'in temel yeniliği, tüm x86 komut setinin daha fazla kaydediciye (register) erişimini sağlaması. Kaydediciler, işlemcide anlık olarak yapılan işlemler için verileri, komutları ve bellek adreslerini tutan son derece hızlı depolama birimleridir. Komut setinin daha fazla kaydediciye erişebilmesi, işlemcinin genel performansını doğrudan etkiliyor.
APX ile genel amaçlı performans da artırılıyor. Bu yeni genişlemeler, çeşitli iş yüklerinde verimliliği artırırken, en dikkat çekici nokta ise yonga alanı veya güç tüketiminde belirgin bir artış gerektirmemesi. Bu sayede, mevcut işlemci boyutları ve güç tüketimiyle daha yüksek performans elde etmek mümkün hale geliyor.
Kaydediciler konusuna dönecek olursak, APX Genel Amaçlı Kaydedici (GPR) sayısını 16'dan 32'ye çıkarıyor. Bu, güncellenmiş x86 mimarisini derleyiciler (compiler) için daha çekici hale getiriyor, zira derleyiciler artık daha fazla veriyi ve değeri kaydedicilerde tutabiliyor.
Sadece kod derleme aşamasında bile, APX'in x86-64 hedefli derlenmiş koda kıyasla yüklemelerde (load) %10, depolamalarda (store) ise %20 azalma sağladığı belirtiliyor. Bu da APX'in sadece kaydedicilere daha hızlı erişim sunmakla kalmayıp, aynı zamanda işlemci içindeki yükleme/depolama işlemlerine göre daha düşük dinamik güç tüketimi anlamına geliyor. Bu analizler, prototip simülasyonları üzerinden SPEC GPU 2017 tamsayı kıyaslaması kullanılarak yapılmıştır. Gerçek x86 yongalarda APX ile elde edilecek sonuçlar farklılık gösterebilir, ancak bu beklentiler hakkında iyi bir fikir veriyor.
APX'i özellikle etkileyici kılan bir diğer özellik ise geçmişe saygı duyarken geleceğe hazırlanması. Eski yazılımlar, yeni APX destekli kodlarla sorunsuz bir şekilde çalışmaya devam edecek. Mimarisinin esnek tasarımı, x86'nın neden bu kadar uzun süredir baskın kaldığını kanıtlamaya devam ediyor.
Yapay zeka, veri işleme ve günlük bilgisayar kullanımı giderek daha fazla talep gördükçe, APX gibi genişlemeler x86'nın yıllar boyunca daha iyi performans ve verimlilik sunmaya devam etmesini sağlayacak. Giderek daha fazla silikon üzerinde çalışan bir dünyada, bu sürekli evrim herkes için daha hızlı, daha akıllı ve daha güç tasarruflu bilgisayarlar anlamına geliyor. x86'nın hikayesi henüz bitmedi.
