Hayatta her şeyin bir ömrü vardır ve bu durum piyasadaki en iyi SSD'ler için de geçerlidir. Ancak, 16 yıl önce piyasaya sürülen bir SSD'nin bile beklentilerin ötesinde dayanıklılık gösterebileceği, WolfyTech adlı YouTube kanalının gerçekleştirdiği ilgi çekici bir deneyle ortaya kondu.
Deney süresince SSD'ye tam bir petabayt veri yazıldı. Buna rağmen, 60.000 saatin üzerinde çalışma süresine ulaşan SSD, herhangi bir arıza belirtisi göstermeden çalışmaya devam etti.
SSD'lerdeki NAND bellek hücreleri, veri yazma ve silme işlemleriyle zamanla aşınır. Tıpkı otomobillerin belirli bir kilometre veya kullanım süresine göre garantiye sahip olması gibi, SSD'ler de kullanım ömrü veya TBW (Terabytes Written - Yazılan Terabayt) değeriyle garanti altına alınır.
Ancak yaygın bir yanılgı, SSD'nin TBW sınırını aştığında hemen kullanılamaz hale geleceğidir. Gerçekte TBW değeri, üreticilerin garanti kapsamında belirlediği bir kılavuzdur ve sürücünün ne zaman arızalanacağını kesin olarak belirten bir gösterge değildir. Çip üreticileri, TBW eşiğini aşıldığında NAND belleğin kendini imha etmesi için programlamaz.
Otomobil benzetmesini sürdürecek olursak; tıpkı bir otomobilin 100.000 kilometreyi aşmasına rağmen sorunsuz çalışabilmesi gibi, bir SSD de TBW sınırını geçtikten sonra işlevini sürdürebilir. Ancak, eskiyen otomobillerin daha sık bakıma ihtiyaç duyması ve öngörülemez hale gelmesi gibi, TBW sınırını aşan SSD'ler de zamanla güvenilirliğini yitirebilir. Bu durum, tekrarlanan Program/Erase (P/E) döngüleri nedeniyle sürücünün NAND flash bellek hücrelerinde biriken fiziksel aşınmadan kaynaklanır.
Üreticiler, SSD'leri belirtilen TBW değerinin önemli ölçüde üzerinde çalışacak şekilde tasarlar. Bu deneyde kullanılan SanDisk P4 de bunun bir kanıtı niteliğindedir. 2010 yılında mSATA gibi farklı formatlarda piyasaya sürülen P4, özellikle netbook, tablet ve ultra ince dizüstü bilgisayar üreticilerine yönelikti. 4 GB ile 128 GB arasında değişen kapasitelerde sunulan P4, 32nm MLC NAND kullanıyordu. Günümüz standartlarına göre eski olsa da, 32nm 2D MLC NAND'ın fiziksel olarak daha büyük olması ve günümüzün 3D TLC veya QLC NAND'ına göre daha fazla yazma döngüsüne dayanabilmesi, bu dayanıklılıkta önemli bir rol oynamıştır.
P4 hakkında detaylı bilgiye ulaşmak zor olsa da, deneyde kullanılan 64GB P4 modelinin 40 TBW dayanıklılığa sahip olduğu belirtiliyor. Bu durumda, yazılan 1 PB (1.000 TB) veri, TBW değerini 25 kat aşmış oluyor. Sürücü ayrıca 60.000 saatin üzerinde çalışma süresine ve 1.100'den fazla güç döngüsüne ulaşmış.
Bu, bir SSD'nin üreticinin belirttiği TBW sınırını aşan ilk vaka değil. İnternette, üreticilerin ürünlerine eklediği TBW değerlerini zorlayan birçok SSD dayanıklılık testi bulmak mümkün. Ancak bu özel durum, piyasadan kalkmış olan eski bir MLC NAND'a sahip bir sürücüyle gerçekleştiği için oldukça dikkat çekici.
SSD'nizin TBW değerinden daha uzun bir ömre sahip olması muhtemel olsa da, bu durum SSD'nizi sınırlarına kadar zorlamanız gerektiği anlamına gelmez. Aksine, mevcut pazar koşulları göz önüne alındığında, SSD'lerinize ekstra özen göstermeniz önemlidir.
