Tayvan'da yetkililer, Çin'e yasa dışı yapay zeka çipi ihracatına yönelik ilk resmi operasyonda 12 farklı noktada arama gerçekleştirdi. Operasyonda, dolandırıcılık ve sahte beyanname düzenleme gibi suçlamalarla 3 kişinin yakalanması için çalışmalar sürüyor.
Tayvan'ın Keelung Bölge Savcılığı tarafından yürütülen soruşturmada, ABD merkezli Super Micro Computer Inc. (Supermicro) tarafından üretilen yapay zeka sunucularının, Çin, Hong Kong ve Makao'ya ABD'nin ticaret kısıtlamalarını ihlal edecek şekilde sokulduğu iddia ediliyor. Bu operasyon, Tayvan'da ilk kez bu çapta bir yaptırım olarak kayıtlara geçti. Operasyonun ilk belirlemelere göre yaklaşık 50 sunucuyu kapsadığı, ancak siyasi ve ekonomik etkilerinin çok daha büyük olabileceği belirtiliyor.
Supermicro'nun çip kaçakçılığıyla gündeme gelmesi, şirketin ABD tarihinin en büyük teknoloji kaçakçılığı davasının merkezinde yer almasıyla dikkat çekiyor. Birkaç ay önce ABD Adalet Bakanlığı, Supermicro'nun kurucularından ve kıdemli başkan yardımcısı Wally Liaw'u, Tayland'daki paravan şirketler aracılığıyla NVIDIA'nın kısıtlı donanımlarını Alibaba gibi Çinli teknoloji devlerine aktaran yaklaşık 2,5 milyar dolarlık bir kaçakçılık zinciri organize etmekle suçlamıştı.
Tayvanlı savcılar, yeni soruşturmanın ABD'deki soruşturmadan bağımsız olarak başlatıldığını belirtse de, her iki olay da aynı zayıflığa işaret ediyor. Kaçakçılar uzun süredir Tayvan'ı bir transit merkezi olarak kullanıyor ve yerel denetim ekiplerinin göz yummamasını umuyordu. Tayvan'ın yerel dolandırıcılık ve sahtecilik yasalarını kullanarak kişileri tutuklamaya başlaması, ABD'nin küresel yapay zeka tedarik zincirini güvence altına alma baskısı altında olan Başkan Lai Ching-te yönetimi altında önemli bir politika değişikliğine işaret ediyor.
Çin'de yasa dışı donanımların varlığına dair raporlar arasında, NVIDIA GPU'larını tamir eden ve kısıtlanmış NVIDIA çiplerini eski anakartlardan sökerek özel "Franken-kartlar" üreten firmalar bulunuyor. Bu durum, çip kaçakçılığının önemli bir sorun olduğunu gösteriyor.
Tayvan'daki dünkü baskınlar, hükümetin konuya daha sert bir tavır aldığını gösteriyor. Ancak bu operasyonun zamanlaması dikkat çekici. Zira NVIDIA, bu hafta açıkladığı ilk çeyrek mali sonuçlarında, yapay zeka patlaması sayesinde rekor gelir elde ettiğini duyurmuştu. NVIDIA, toplam geliri %85 artışla 81,6 milyar dolara ulaştı ve bunun 75,2 milyar doları Veri Merkezi bölümünden geldi. NVIDIA'nın gelecek projeksiyonlarında Çin'den herhangi bir veri merkezi hesaplama geliri beklemediğini belirtmesi de dikkat çekici bir detay.
Bu durum, NVIDIA'nın yasal finansal geleceğini Çin pazarından büyük ölçüde ayırdığı anlamına geliyor. NVIDIA'nın bu pazara ihtiyacı yok ve bazıları için düzenleyici sorunlarla uğraşmak da istemiyor olabilir. Kara borsa için ise işler giderek zorlaşıyor. Çip kaçakçılığı sadece ABD'nin bir önceliği iken, yaptırımlar coğrafi olarak sınırlıydı. Ancak şimdi Tayvan ve Singapur gibi kilit üretim ve transit merkezleri, yerel dolandırıcılık yasalarını kullanarak aracılarla mücadele etmeye başladığında, tedarik zinciri parçalanıyor. Yasaklanmış çiplerin Çin'deki veri merkezlerine ulaşması katlanarak daha karmaşık hale geldi.