Sony, PlayStation mağazasındaki dijital oyunların sahipliği yerine lisanslama koşullarının açıklanma şekline yönelik bir toplu dava teklifine karşı sert bir savunma yapıyor. Şirket, yaptığı yeni bir mahkeme başvurusunda, "makul tüketicilerin" PlayStation Mağazası'ndan dijital bir oyun satın almanın gerçek anlamda sahiplik anlamına gelmediğini zaten bildiğini iddia ediyor.
Dava, 18 Haziran 2026'da dört Kaliforniya PlayStation kullanıcısının Kuzey Kaliforniya Bölgesi ABD Bölge Mahkemesi'nde toplu dava teklifi sunmasıyla başladı. Davada, Sony'nin "dijital oyunların sahipliğini devretmediği konusunda tüketiciye satış noktasında açık ve belirgin bir şekilde bilgi vermediği" ve bunun yerine bu bilgiyi "belirsiz metinlere veya tüketicilerin onaylaması gerekmeyen ayrı anlaşmalara" bıraktığı iddia ediliyor.
Şikayet, 1 Ocak 2025'te yürürlüğe giren ve Kaliforniya İş ve Meslek Kanunu'na Bölüm 17500.6'yı ekleyen Kaliforniya'nın AB 2426 yasası üzerine kurulmuştur. Bu yasa, dijital mağazaların ödeme sırasında tüketicilerden sahiplik yerine lisans aldıklarına dair onay almasını veya diğer şart ve koşullardan ayrı, açık ve anlaşılır, yalın bir dille yazılmış bir beyan sağlamasını gerektiriyor.
Şu anda, bir PlayStation kullanıcısı dijital bir satın alma işlemi tamamladığında, ödeme sırasında küçük bir metin satırı şu şekilde okunur: "[Satın Almayı Onayla] seçimiyle, bu içeriği kullanmadan önce PlayStation Hizmet Şartları'na uygun olarak satın alma işlemini tamamlamayı kabul edersiniz. Ayrıca, bu dijital ürünün satın alınmasının Yazılım Ürün Lisans Sözleşmesi kapsamındaki bir lisansa tabi olduğunu kabul edersiniz." Davacılar, bu tür açıklamaların gözden kaçırılmasının kolay olduğunu ve Kaliforniya yasasındaki standardı karşılamadığını savunuyor.
Sony'nin Yanıtı: Zaten Biliyordunuz
Sony, ilk ciddi yanıtını 21 Ağustos 2026'da sundu. Sony'nin başvurusuna göre, şirketin PlayStation Hizmet Şartları ve Yazılım Ürün Lisans Sözleşmesi (SPLA) içinde yer alan mevcut açıklamalarının zaten Kaliforniya'nın açıklama gerekliliklerini karşıladığı belirtiliyor. SPLA, kullanıcıların bir ürünü lisansında açıklanan yollarla kullanabileceğini, ancak ürüne sahip olmadığını ve Yazılımın satılmadığı, lisanslandığı belirtiyor. Dikkat çekici bir şekilde, bu dil binlerce kelimeden oluşan belgelerin yüzlerce kelime sonrasında yer alıyor.
Sony'nin avukatları daha da ileri giderek, dijital bir kopyanın gerçek sahipliğinin "makul olmadığını" savundu, çünkü fiziksel bir nesnenin aksine, dijital bir dosya doğası gereği kıt değildir. Başvuru, satın almanın gerçek sahipliği devrettiği takdirde, bir davacının, başka bir davacının aynı dijital oyunu daha önce satın almış olmasına rağmen, örneğin CAPCOM'un Resident Evil Requiem'ini satın alamayacağını belirten özel bir varsayım kullanıyor, çünkü sahiplik zaten ilk davacı tarafından iddia edilmiş olacaktı.
Oyuncular Tarafından Yeniden Tepki
Bu başvuru, özellikle Sony'nin 2028'den itibaren PlayStation konsolları için fiziksel disk üretimini sonlandırma planının daha önce açıklanmış olması göz önüne alındığında, sosyal medyada büyük bir tepkiye neden oldu. Eleştirmenler, bu iki pozisyonun birleşen bir sorun yarattığını savunuyor: fiziksel medyanın ortadan kalkması ve dijital satın alımların yasal olarak satış yerine lisans olması durumunda, oyuncular teknik olarak Sony'nin takdirine bağlı olarak geri alınabilecek veya değiştirilebilecek kütüphanelerle baş başa kalacaklar.
Birçok oyuncu, mağazanın "Hemen Al" ve "Satın Almayı Onayla" gibi ifadeleri ile hiçbir gerçek satışın gerçekleşmediği yönündeki Sony'nin yasal pozisyonu arasındaki çelişkiye de dikkat çekti. Bazıları, şirketlerin ödeme sırasında satın alma odaklı bir dil kullanırken, "lisans" kavramını kendilerine uyacak şekilde tanımlamaması gerektiğini savunarak, dijital sahiplik için daha uygun güncellenmiş mevzuat çağrısında bulundu.
Sony, sürekli gelen tepkilere rağmen fiziksel medyadan uzaklaşma hamlesini savunmaya devam ediyor. Temmuz ayında PlayStation CFO'su Lin Tao, şirketin oyuncu hissiyatını göz önünde bulundurarak planı temkinli bir şekilde ilerleteceğini ve Sony'nin tam dijital bir ekosistemde oyuncularla nasıl etkileşim kuracağını keşfetmeye devam etmek istediğini belirtti.
Kaliforniya'daki dava, Sony'nin PlayStation Mağazası uygulamalarıyla ilgili karşı karşıya olduğu tek yasal zorluk değil. Meksika'da milletvekilleri, fiziksel disk üretimini sonlandırmanın rekabeti engelleyici bir uygulama olduğu, çünkü oyuncuları Sony'nin kendi dijital mağazasına ve bağımsız perakendecilerden uzaklaştıracağı iddiasıyla ayrı bir şikayette bulundu.
Bu durum, İngiltere'deki "PlayStation You Owe Us" adlı toplu dava da dahil olmak üzere, İngiliz tüketiciler için potansiyel olarak 1.97 milyar sterlinlik bir zararı temsil ediyor. Bu arada, Hollanda'da tüketici savunma grubu Stichting Massaschade & Consument, PlayStation'ın Hollandalı müşterilerden diğer ülkelere göre dijital oyunlar için daha fazla ücret aldığını iddia etti. Sony'nin Ocak 2028'den itibaren PlayStation disk üretimini durduracağına dair haberlere ilişkin özel bir yorumda, Stichting Massaschade & Consument başkanı Lucia Melcherts şunları söyledi:
Fiziksel disklerin sona ermesi, bir PlayStation oyununun hala rekabetçi bir fiyata alınıp satılabileceği son yeri ortadan kaldırıyor. Disk olmaması, ikinci el pazarının olmaması ve PlayStation Mağazası'na alternatif olmaması anlamına geliyor, bu nedenle 2028'den itibaren Sony tek başına bir oyunun fiyatına ve hatta ne kadar süreyle kullanabileceğinize karar verecek.
Kaliforniya'daki davacılar haklı çıkarsa, sadece PlayStation değil, sektördeki tüm dijital mağazalar ödeme akışlarını açık, yalın dille lisans açıklamaları içerecek şekilde yeniden tasarlamak zorunda kalabilir. Öte yandan, Sony'nin argümanları geçerliyse, uzun hizmet şartları belgeleri içine gömülmüş yasal metinlerin endüstri standardı olmaya devam etmesi muhtemeldir. Microsoft, Nintendo ve PC mağazalarının büyük ölçüde benzer açıklama modelleriyle çalıştığı göz önüne alındığında, buradaki herhangi bir karar PlayStation'ın kendi mağazasının çok ötesinde bir emsal oluşturabilir.
