Piyasada bulunan en iyi 20 şarj cihazını, farklı güç segmentlerinde test ettik. Amacımız, hangi modellerin termal kısıtlamaya uğramadan en tutarlı gücü ve en iyi şarj deneyimini sunduğunu ortaya çıkarmaktı. Günümüzde akıllı telefonlarımızdan saatlerimize, tabletlerimizden dizüstü bilgisayarlarımıza kadar birçok elektronik cihazı şarj etmek günlük hayatımızın sıradan bir parçası. Çoğu zaman, cihazımızı kutusundan çıkan adaptörle prize takıp şarj işlemi bitene kadar aklımıza bile getirmiyoruz. Ancak bazen orijinal şarj aletini kaybedebilir veya daha fazla porta ve güce sahip bir cihaza ihtiyaç duyabiliriz.
Peki, tam olarak neye ihtiyacınız var? 140W'lık bir şarj cihazı mı almalısınız, yoksa 30W'lık bir adaptör yeterli mi? Sekiz dolarlık ucuz bir şarj cihazıyla işinizi görebilir misiniz, yoksa daha gelişmiş bir modele mi yönelmelisiniz? Kaç porta ve ne tür bağlantı noktasına ihtiyacınız var? GaN teknolojisi gerçekten gerekli mi? Bu şarj cihazları, uzun süreler boyunca tam güç sağlarken güvenli mi?
Doğrusu, bu soruların cevapları pek karmaşık değil. Günümüzdeki elektronik cihazların büyük çoğunluğu, yanlış voltajı kabul etmeyecek kadar akıllı ve aşırı şarjı önleyecek mekanizmalara sahip. Bu sayede pahalı ekipmanlarımızı, örneğin bir oyun bilgisayarını veya akıllı telefonu 'yanlış' bir şarj cihazıyla bozma riskinden korunuyoruz. Bizim yaptığımız testler, çıkış gücünü ve zaman içindeki performansını doğrulamayı, verimliliği (çıkış gücü ile duvar prizinden çekilen güç arasındaki farkı) kontrol etmeyi, güvenliği (aşırı ısınma vb.) sağlamayı, şarj hızlarını en üst düzeye çıkarmayı ve tabii ki cihazlarımızı hasardan korumayı amaçlıyor.
GaN ve PD/PPS/QC/FCP/SCP Teknolojileri Nelerdir? Neden Önemli?
Zamanla, şarj kabiliyetini iyileştirdiği iddia edilen yeni teknolojiler ve protokoller ortaya çıktı. Bunlardan biri, USB-C kullanan ve 240W'a kadar destekleyen USB Power Delivery (USB-PD) standardı. Qualcomm'un Quick Charge (üreticiye özel protokol) ise yeni sürümlerinde (QC 4.0/5) USB-PD üzerinde çalışıyor. İlk seçenek daha üstün bir evrensellik sunarken, QC genellikle Qualcomm destekli Android cihazlarını optimize etmeye odaklanıyor.
Diğer yandan, 2018'de piyasaya sürülen ve şarj cihazları için bir sıçrama tahtası niteliği taşıyan GaN (Galyum Nitrür) teknolojisi, daha yüksek verimlilik ve geleneksel, daha az verimli silikon tabanlı şarj cihazlarına göre daha kompakt olma potansiyeli sunuyor. Bu malzeme değişikliği, daha hızlı şarj, daha düşük sıcaklıklar ve genellikle daha küçük boyutlar sağlayarak daha kompakt bir tasarımla daha yüksek watt değerlerine ulaşılmasını mümkün kılıyor. En son nesil, önceki nesillere göre daha da fazla çıkış gücü (240W'a kadar), artırılmış verimlilik ve daha iyi ısı yönetimi sunarak daha hızlı şarj, daha yüksek güç yoğunluğu ve daha küçük, daha verimli tasarımlar vaat ediyor. Piyasada en çok GaN 3 ve GaN 4 modelleriyle karşılaşacaksınız.
PPS (Programmable Power Supply) şarj cihazları, USB-PD 3.0'ı destekleyen ve verimliliği artırmak için akım ve voltajı anlık olarak ayarlamaya olanak tanıyan hızlı şarj teknolojisi kullanır. Temel olarak, sabit voltaj adımları (5V veya 9V gibi) yerine, PPS cihazın pil durumuna uyum sağlayarak dönüştürme kaybını ve ısıyı azaltır.
Son olarak, FCP (Fast Charge Protocol) ve SCP (SuperCharge Protocol) Huawei'nin özel hızlı şarj teknolojileridir. SCP, FCP'ye kıyasla ısı üretimini azaltır, böylece şarj cihazının aşırı ısınması olmadan daha hızlı şarj imkanı sunar.
Tüm bu geliştirmeler, temel şarj cihazını daha yüksek performanslı hale getirmiş; daha hızlı, daha serin ve daha verimli çalışmasına yardımcı olmanın yanı sıra pil ömrünü uzatmıştır. Bu yeni şarj cihazlarının en büyük dezavantajı, eski teknoloji ürünlere göre daha yüksek fiyatlarıdır. Ne kadar çok yeni protokol ve nadir malzeme kullanılırsa, fiyatı da genellikle daha az özelliğe veya korumaya sahip eski şarj cihazlarına göre o kadar artar (aşılan voltaj ve akım korumaları gibi). Test ettiğimiz cihazların çoğunda bu korumalar mevcuttu.
Acil bir durumda, benzin istasyonunda bulacağınız 7.99 dolarlık bir şarj cihazı telefonunuzu şarj etmek için işe yarayabilir, hatta watt gücüne bağlı olarak bir dizüstü bilgisayarı bile şarj edebilir. Ancak, (ekranlar, farklı şarj oranları gibi) tüm modern özelliklere sahip bir şarj cihazının yapabildiği her şeyi ondan beklememelisiniz. Hatta Cuktech şarj cihazı gibi izleme için bir uygulamaya sahip olmasını da.
Test Ekipmanları ve Kurulumu
Verileri toplamak için doğru bilgileri elde etmemizi sağlayacak birkaç ekipmana ihtiyacımız vardı. Bunlar arasında 'şarj etmek' için taşınabilir bir güç istasyonu, çıkış voltajını, amperini, watt'ını ve şarj protokolünü gösteren bir test cihazı, çekilen toplam watt gücünü görmek için bir duvar gücü ölçer ve cihazın sıcaklığını kaydetmek için bir IR termometre bulunuyordu. Elbette, çıkış gücünü sınırlamayacak yüksek kaliteli bir kabloya da ihtiyacımız vardı (240W kapasiteli bir kablo seçtik). Kabloyu test etmek için USB Cable Checker2'yi kullandık. Aşağıda testler için kullandığımız tüm parçaların bir listesi bulunmaktadır.
- USB Test Cihazı/Voltaj Ölçer/Amper Ölçer - Chargelab Power-Z KM003C (Yaklaşık 750 TL)
- USB Test Cihazı (çoklu bağlantılarla kullanıldı) - HDC-085C (Yaklaşık 400 TL)
- USB Kablo Test Cihazı - Bit Trade One Cable Checker2 (Yaklaşık 2000 TL)
- Taşınabilir Güç İstasyonu - Anker Solix C300 (Yaklaşık 5800 TL)
- IR Termometre - TempPro TP30 (Yaklaşık 650 TL)
- Duvar Güç Monitörü - Tekcoplus TK282PLUS_US (Yaklaşık 650 TL)
- USB-C Kablo (240W) - Anker 515 (Yaklaşık 1000 TL)
Aşağıdaki görsellerden de görebileceğiniz gibi, test kurulumu oldukça basittir. Başlangıçta, şarj cihazının ne kadar watt güç çektiğini ölçmek için duvar gücü monitörünü (AKA Kill-A-Watt) prize takıyoruz.
Bir şarj cihazı, bilgisayarınızın güç kaynağına benzer şekilde, her zaman duvardan daha fazla güç çeker ve daha azını çıkış olarak verir. Bunun nedeni, elektrik enerjisinin dönüşümünün %100 verimli olmaması ve bu dönüşüm sürecindeki (duvardan AC'den düşük voltajlı DC'ye) verimsizlikler nedeniyle ısı üretmesidir. Cihaz ne kadar verimli olursa, o kadar az ısı üretir ve elektrik faturanız o kadar düşük gelir. Şarj cihazlarından bahsettiğimiz için, çoğu durumda bu fark tipik olarak sadece birkaç Watt'tır ve endişelenecek bir durum değildir (yani elektrik faturanızda fark etmezsiniz).
Ardından, test etmek istediğimiz şarj cihazını duvar gücü ölçere bağlıyoruz. Daha sonra, Power-Z KM003C şarj ve taşınabilir şarj cihazı test cihazını şarj cihazına bağlayarak doğrudan cihazdan okumaları alıyoruz. Son olarak, daha önce test edilmiş, iyi durumda olan USB Type-C kablosunu (3.3 feet, 240W) Anker Solix C300 DC taşınabilir şarj cihazına bağlıyoruz. Bu cihaz, şarj olurken giriş watt değerini göstererek test sistemini tamamlıyor.
Nasıl Test Ettik?
Cihazı prize takmadan önce, yapı kalitesini (dikişler, ucuz plastik hissi mi yoksa metal mi?), ağırlığını ve bağlantı noktası türünü inceliyoruz. Ayrıca çıkış derecesini, hızlı şarj yeteneklerini ve herhangi bir sertifikayı (UL/CE gibi) gözden geçiriyoruz. Bu bilgilerden yola çıkarak, özelliklerin artılarını ve eksilerini, maliyet/W, port sayısı ve korumalar dahil olmak üzere iyi bir fikir ediniyoruz.
Gerçek testler, kasanın ortam sıcaklığı okumasıyla başlıyor. TempPro TP30 IR Termometre kullanarak, en yüksek değeri belirlemek için üst ve yan yüzeylerden ölçümler alıyor ve bu veri noktasını cihazın başlangıç sıcaklığı olarak kaydediyoruz. Bu kaydedildikten sonra, cihazı prize takıyor ve boşta güç tüketimi olup olmadığını kontrol ediyoruz. Test ettiğimiz duvar şarj cihazlarının çoğunun, ekranları veya LED'leri olmasa bile bir miktar boşta güç tükettiğini görmek beni şaşırttı. Ekranlı olanlar, prize takılıyken ve hiçbir şey bağlı değilken yaklaşık 1W güç tüketme eğilimindeydi.
Şarj cihazı prize takılıp güç bankına USB Type-C kablosuyla bağlandıktan sonra, testin 5., 10. ve 30. dakikalarında Solix'ten alınan güç çıkışını kontrol ediyoruz. Bu değer, Solix'in şarj için ne kadar güç aldığını gösteriyor. Test sonuçlarından da göreceğiniz gibi, bazı şarj cihazları, tam nominal watt gücünü uzun süreler boyunca sağlamakla görevlendirildiğinde, testin sonuna yaklaştıkça sıcaklık nedeniyle güçlerini kısıtlıyor (throttling). Bu durum çoğunlukla yüksek çıkış gücüne sahip cihazlarda görülüyor, çünkü bir deste kartı boyutundaki bir cihazdan, genellikle kötü bir termal iletken (plastik) ile çevrili bir cihazdan, örneğin 140W ısıyı çıkarmak doğası gereği zordur.
30 dakikalık işareti geçtikten sonra, tekrar sıcaklığı ölçüyor ve şarj cihazının herhangi bir noktasındaki en yüksek değeri kaydediyoruz. Bu sırada, Tekcoplus duvar gücü monitörü ve Power-Z test cihazı aracılığıyla duvardan alınan verimlilik verilerini de kaydediyoruz. Duvar prizinden çektiği güç ile Power-Z'de görülen güç arasındaki fark, şarj cihazının AC'yi DC'ye ne kadar verimli dönüştürdüğünü gösteriyor. Test sonuçlarında göreceğiniz gibi, bu cihazların hepsi verimli; çoğu %90 veya üzerinde yer alıyor. Bu durum, çok az watt farkıyla birlikte, elektrik faturanızda bir fark görmeyeceğiniz anlamına geliyor.
Her şekil, boyut, görünüm ve çıkış gücüne sahip 20 şarj cihazını test ettikten sonra, tüm verileri kolay okunur grafiklerde derledik.
Test Edilen Şarj Cihazları
Bu makale için tam 20 şarj cihazı test ettik. Dokuz buçuk dolarlık marka olmayan Wegear'dan 89.99 dolarlık Anker 140W modeline kadar geniş bir yelpazeyi kapsadık (masaüstü şarj cihazları için bir inceleme de yakında sizlerle olacak!). Bu testte Anker, Baseus, UGreen, Belkin gibi popüler ve bilinen markaların yanı sıra Amazon Basics'in de birkaç modelini inceledik. Ayrıca Iniu, Eleschion, Wegear ve ilginç bir isim olan Cuktech gibi daha az bilinen ve marka dışı markalara da yer verdik.
Şarj cihazları küplerden dikdörtgenlere (3D dikdörtgenler) ve prize takılıp duvara düz oturanlara kadar her şekil ve boyutta geliyor. Siyah, beyaz modellerimiz vardı ve üzerinde çıkış watt gücünü ve sıcaklığı gösteren birden fazla ekrana sahip olanlar da bulunuyordu. Hatta Anker Nano II ($29.99) gibi, doğru şarj olduğunda gülen yüz gösteren bir model bile vardı. Watt gücü, 15W gibi düşük değerlerden (daha düşük bir değer güç bankımızı şarj etmezdi) çoklu cihazlar için tasarlanmış 140W'lık modellere kadar çeşitlilik gösteriyordu. Bazılarında, Elecshion 65W (PD-585) gibi, entegre, geri çekilebilir Type-C kablolar bile bulunuyordu.
Aşağıdaki basit tablo, tüm şarj cihazlarını alfabetik sıraya göre, watt gücünü, port sayısını/türünü, ana hızlı şarj özelliği desteğini ve mevcut fiyatını (yayınlandığı tarihteki) gösteriyor.
Çıkarımlar
Tüm 20 şarj cihazını test ettikten sonra, bazı sonuçlar beni biraz şaşırttı. Ekranı olmayan bazı şarj cihazlarının aslında biraz daha yüksek güç çektiğini görmek şaşırtıcıydı. Bununla birlikte, boşta durumdayken şarj cihazları çok az güç tüketiyor, 0.3W'a bile ulaşamıyorlardı; ekranlı olanlar ise 1W'a daha yakındı. Daha önce de belirttiğimiz gibi, bu durum çok düşük watt değerleri göz önüne alındığında kesinlikle büyük bir sorun değil. Bunu perspektife oturtmak gerekirse, ABD'deki ortalama ~17 cent/kWh (kilowatt-saat) maliyetiyle, sürekli 1W'lık bir yük 30 gün boyunca sadece 12 cent'ten biraz fazla bir maliyete yol açar.
Beklemediğim bir diğer nokta ise, bu cihazların ezici çoğunluğunun, benim 'oldukça verimli' olarak tanımlayacağım seviyede olmasıydı; çoğu birbirine birkaç yüzdelik farkla yakındı. Birkaç aykırı örnek de vardı, örneğin eski bir Samsung şarj cihazı %85 verimlilikle diğerlerinden birkaç puan aşağıdaydı. Belkin BoostCharge 20W de %86 verimlilikle çoğundan düşüktü ve Samsung'a yakındı. Diğerleri %89 ila %93 arasında bir verimliliğe sahipti; bu, en ucuz şarj cihazı olmayan herhangi bir şarj cihazı için beklenmesi gereken bir durumdur.
Termal kısıtlama (throttling) da benim hiç düşünmediğim bir konuydu, çünkü nadiren bir akıllı telefon veya akıllı saatin ihtiyaç duyduğundan fazlasını sağlamam gerekiyordu. Ancak testlerimizde karşımıza çıktı. İlk iki grafikten de görebileceğiniz gibi, testin 5. ve 15. dakikalarında tüm test ürünlerimizde watt gücü sabitti. Ancak sonrasında, bazıları çok ısındı ve çıkışlarını kısıtladı.
140W'lık şarj cihazlarımızdan üçü de test sırasında güç kısıtlaması yaşadı. Anker Prime, 30 dakika sonunda 118W ile en yüksek çıkışı sağladı ve IR termometre ile ölçülen en sıcak noktada 67.2 derece Celsius'a ulaştı. Baseus Enerfil, Anker'in hemen altında 76.4C ile en sıcak 140W cihazıydı, ancak çıkışı en çok azalarak 88W'a düştü. Sharge Pixel hala 99W çıkış veriyordu ve 10 derece daha serin çalışarak 68.8C sıcaklığa ulaştı.
Yaklaşık 100W'lık şarj cihazlarımızdan birkaçı da test sırasında güç kısıtlaması yaşadı. Anker Prime (100W) ve Belkin BoostCharge Pro (112W) da 15 dakika sonra kısıtlama yaptı; Anker 99W'tan 89W'a, Belkin ise 101W'tan 71W'a düştü. 100W'lık Anker, test edilen tüm ürünler arasında en sıcak çalışan olma (ve en yüksek watt gücüne sahip olmama rağmen) olumsuz bir özelliğe de sahipti. Baseus Encore (100W) ve Cuktech 10 Ultra, 30 dakikalık testimiz boyunca tam çıkışla şarj oldu ve sıcaklıkları 63C ile 65C arasında kalarak test ettiğimiz 100W'tan büyük cihazlar arasında en düşük sıcaklıklara sahip oldular.
Daha düşük güçteki (45-68W aralığı) şarj cihazlarına baktığımızda, hiçbiri çıkışlarını kısıtlamadı. Marka dışı Iniu 65W şarj cihazı, bu watt grubunun en sıcağı olarak 70C'nin üzerinde bir sıcaklığa ulaştı. Baseus Encore 67W ve Anker Nano 45W, sırasıyla yaklaşık 55C ve 58C ile en serin çalışanlar oldu; bu değerler endişe verici değil. En sonda ise daha düşük çıkışlı şarj cihazları var. Bunlardan çok ısınmalarını beklemiyoruz ve çoğu da ısınmıyor, ancak burada da bazı aykırı örnekler mevcut. Wegear PA5 (30W), 15-30W şarj cihazlarımız arasında açık ara en sıcak olanı olarak 70C'ye kadar ısındı. Anker Series 5 şarj cihazı 65C'de çalıştı, bu da watt gücü için biraz sıcaktı. Belkin BoostCharge 20W şarj cihazı en serin çalışan oldu, yaklaşık 52C'ye ulaştı, Ugreen 30W şarj cihazı ise hemen üzerindeydi. Kısacası, burada bu şarj cihazlarını çıkışlarını kısıtlama endişesi olmadan süresiz olarak çalıştırabilirsiniz. Ancak bu cihazların çoğu yalnızca tek bir cihazı şarj edebilir. Yani birden fazla cihazınız veya dizüstü bilgisayarlar veya tabletler gibi daha yüksek watt gücüne sahip öğeleriniz varsa, hepsini hızlı şarj etmek için daha yüksek watt gücüne sahip bir şarj cihazına geçmeniz gerekecek.
Sonuç
Bu makalede, farklı türlerden 20 farklı şarj cihazını test ettik. Düşük çıkışlı tek cihaz şarjından yüksek çıkışlı çoklu cihaz şarjına kadar pek çok konuyu bu ilk makalemizde ele aldık. Bu grup içinde, 67W'ın altındaki durumlarda en ucuz şarj cihazlarının bile tam çıkış verdiğini gördük. Bunun ötesinde, bu gruptaki bazı cihazların, özellikle yüksek güçlü 140W şarj cihazlarının, hepsinin güç kısıtlaması yaşadığı yüksek sıcaklıklar nedeniyle performanslarının düştüğünü gördük.
Birden fazla öğeyi şarj etmeye çalıştığınızda bundan kaçınmanın pek bir yolu yok. En yeni teknolojilere sahip en yeni nesil şarj cihazları bile güç kısıtlaması yaşıyor. Bununla birlikte, hala şarj etmeye devam ediyorlar, ancak çıkışları kısıtlandığında daha yavaş şarj ediyorlar.
Yüksek güçlü cihazlar arasında favorimiz Cuktech 10 Ultra ($59.99 - 110W) oldu. 60 doların altında bir fiyatla, dizüstü bilgisayarları ve birden fazla cihazı şarj etmek için yeterli gücü sağlarken aynı zamanda çıkışını koruyor. Ayrıca, her bir port için ayrıntılı şarj bilgilerini (sıcaklık durumu dahil) ve diğer detayları gösteren mükemmel bir ön ekrana sahip. 100-140W grubu için Cuktech 10 Ultra, fiyat, özellikler, çıkış, sıcaklık ve verimlilik arasında en iyi dengeyi sunuyor. Orta grubumuzda (45-68W), Anker Nano ($29.99 - 45W) çıkışını korurken aynı zamanda serin sıcaklıkları korumada harika bir iş çıkardı ve şu ana kadar test ettiğimiz tüm şarj cihazları arasında en verimli olanıydı. Ayrıca şarj durumunu gösteren bir ekrana sahip olması da bir artı. Son olarak, yalnızca düşük güçlü cihazları hızlı şarj etmek için bir şey arıyorsanız, UGreen 30W Hızlı şarj cihazı (14 doların altında) bunu verimli bir şekilde yapıyor. Süslü bir ekranı yok, ancak zamanla tam çıkış sağlıyor ve 30W cihazlar arasında en serin çalışanlardan biri.
Sonuç olarak, tüm bu şarj cihazları, çıkış uygun olduğu sürece cihazınızı hızlı bir şekilde şarj edecektir ve acil durumlarda en ucuzu işinizi görecektir. 'Doğru' şarj cihazını seçmek, ilk bakışta göründüğü kadar karmaşık değil. Genel olarak, daha ucuz seçenekler bile, özellikle düşük wattlarda, basit şarj görevlerini sorunsuz bir şekilde yerine getirdi. Daha yüksek wattlar, uzun süre zorlandığında ısı ve güç kısıtlaması gibi ödünleşimler getirdi. Modern standartlar (PDS, QC, GaN gibi) verimliliği, boyutu ve performansı iyileştirdi, ancak cep boyutunda bir cihazdan 140W gibi bir güç sağlamanın fiziksel sınırlarını ortadan kaldırmadı.
Bana göre, çıkarım basit: şarj cihazınızın çıkışını gerçek ihtiyaçlarınıza göre ayarlayın. Örneğin, düşük güçlü cihazlar (bir veya iki telefon düşünün) şarj ediyorsanız, fazla düşünmeyin. Ancak dizüstü bilgisayarlar veya birden fazla cihaz gibi yüksek güçlü cihazlar için biraz daha fazla harcamak, daha iyi sürekli performans, daha fazla port ve duvar/seyahat şarj cihazınız için ek güvence sağlar. İhtiyaçlarınız ne olursa olsun, günümüz şarj cihazları her zamankinden daha akıllı, daha güvenli ve daha verimli. Watt gücü uyduğu sürece, çok fazla yanlış yapmanız zor. Ancak yine de bazıları açıkça diğerlerinden daha iyi. Yakında çıkacak olan bir masaüstü şarj cihazları makalesine (daha da yüksek watt değerlerini kapsayacak) ve en iyi şarj cihazları sayfasına göz atmayı unutmayın.
