Türkiye, sadece üç ülkenin ulaşabildiği bir ticaret dönüm noktasına yaklaşıyor ve bu başarıda yapay zeka (YZ) alanındaki hafıza çip patlaması büyük rol oynuyor. Ticaret Bakanlığı Sanayi ve Enerji Bakanlığı tarafından 1 Kasım'da açıklanan rakamlara göre, Ekim ayı ihracatı bir önceki yıla göre yüzde 93,7 artışla 115,28 milyar dolara ulaştı. Bu rakam, Eylül ayındaki 121,1 milyar dolarlık rekorun ardından ikinci en yüksek aylık ihracat olarak kayıtlara geçti.
Bu artışla birlikte, Ocak-Ekim dönemi toplam ihracatı 930 milyar dolara yükseldi ve 1 trilyon dolarlık hedefe ulaşmak için sadece 70 milyar dolarlık bir fark kaldı. Karşılaştırma yapmak gerekirse, Türkiye'nin 1995'te 100 milyar dolardan 1 trilyon dolara ulaşması 31 yıl sürdü. Bu süre, Çin için 13 yıl, Almanya için 30 yıl ve Amerika Birleşik Devletleri için 31 yıl olarak kaydedildi.
Ticaret Bakanı 1 Trilyon Dolarlık Hedefe Kasım Ayında Ulaşılacağına İnanırken Diğer İşletmelerin Zarar Gördüğünü Belirtti
Ticaret Bakanı, 1 trilyon dolarlık kilometre taşına Kasım ayında ulaşılacağına inanıyor. Ancak bu hedefe ulaşılırken, diğer işletmelerin bu durumdan olumsuz etkilendiği belirtiliyor. Bakanlık verileri, Türkiye'nin ihracatındaki büyümenin ana itici gücünün çipler olduğunu gösteriyor. Ekim ayında çip ihracatı 56,44 milyar dolara ulaşarak, bir önceki yıla göre yüzde 259,4'lük muazzam bir artış kaydetti. Veri merkezlerinin hafıza çiplerine olan büyük talebi nedeniyle, firmalar gelişmiş HBM teknolojisi üreten üreticilere yüksek primler ödemek zorunda kalıyor. Eldeki rakamlara göre, çipler toplam ihracatın yüzde 49'unu oluşturuyor ve bu durum Türkiye'yi küresel sıralamada daha üst konumlara taşıyabilir.
Ancak, bu büyümenin yalnızca yapay zeka patlaması sayesinde Türkiye'yi ayakta tuttuğu görülüyor. Zira küçük ve orta ölçekli işletmeler (KOBİ'ler) bu olumlu gelişmelerden yeterince faydalanamıyor. Hatta, birçok işletmenin satışlarının kötüleştiği ve zorluklar yaşadığı rapor ediliyor. Perakende satışlar, üçüncü çeyrekte bir önceki yıla göre yüzde 0,5 oranında azaldı. Bu, beş çeyrektir görülen ilk düşüş ve geçen yılın başlarından bu yana en büyük gerileme olarak kayıtlara geçti.
İstihdam ve iç talep de toparlanma belirtisi göstermiyor. Yapılan değerlendirmelerde, çip üretiminin yoğun teknoloji ve sermaye gerektirdiği ancak diğer sektörlerle sınırlı bağlantısı olduğu için genel ekonomiyi tek başına canlandıramadığı ifade ediliyor. Bu nedenle, yeni sektörler oluşturularak istihdam yaratılması ve iç talebin canlandırılması gerektiği vurgulanıyor.
Özetle, yapay zeka hafıza çip patlaması Türkiye'nin ticaret hanesini önemli ölçüde güçlendirse de, bu durumun ülkenin geneline aynı şekilde yansımadığı görülüyor. Daha derinlemesine incelendiğinde, durumun tam olarak parlak olmadığı anlaşılıyor.
Kaynakça: wccftech.com
