STARBASE, Teksas – Siyah ve gümüş rengi dev roket, uçuşun son anlarına doğru bulutların arasından sıyrılarak gökyüzünden süzüldü. Alışılmadık bir manevrayla yatay konumda ilerleyen roket, kalkış kulesine varmadan hemen önce üç Raptor roket motorunu ateşleyerek dikey pozisyona geçti.
Yavaş, nazik ve kararlı adımlarla ilerleyen Starship üst kademesi, iki kolu sabırsızlıkla uzatılmış bekleme kulesine doğru yaklaştı. Bu hassas operasyonda tolerans inanılmaz derecede düşüktü. Roketin her iki yanında, yaklaşık birer feet (30 cm) dışarı uzanan iki çıkıntı, kolların roketi kavrayabileceği tek noktaydı.
Sonra, görüş alanına gireli henüz bir dakika bile olmadan, Starship üst kademesi fırlatma kulesi tarafından kusursuz bir şekilde yakalandı. Böylece her şey sona ermişti. SpaceX, kuruluşundan yaklaşık çeyrek asır sonra, devasa ve hızla yeniden kullanılabilir bir roket geliştirme ve optimize etme yolunda devasa bir adım atmıştı.
Büyülendik!
Bu nefes kesici bir başarıydı; milyonlarca zorlu sorunu çözmek için en parlak mühendislik zihinlerini gerektiren muhteşem bir teknik zafer. Cumartesi akşamı, Hint Okyanusu'nda yapılan birkaç deneme uçuşunun ardından, bunu tüm dünyanın gözü önünde başardılar.
Biraz önce Starship'in bu noktadan Dünya yörüngesinde defalarca döndüğünü bilmek, bu uzay aracının kendi gücüyle Dünya'ya dönüşünü ve kule tarafından yakalanışını izlerken gerçeküstü bir duygu yarattı.
Geleceğe adım atmış gibi hissettiriyordu. SpaceX daha önce de roketleri yüzen platformlara indirmesi ve insanları Crew Dragon ile uzaya geri göndermesiyle bizi büyülemişti. Ancak bu uçuş, işleri bambaşka bir seviyeye taşıdı. Starship'ler devasa boyutlarda. Yörüngeden dönerken büyük bir enerji taşıyorlar. Ve birkaç yıl öncesine kadar, bir roketi adeta devasa bir maşa ile yakalama fikri bile fantastik görünüyordu.
Ancak oldu.
Hızlı Yeniden Kullanım Ufukta Belirdi
Daha önce yörüngeye uçabilen yeniden kullanılabilir uzay araçları inşa edildi. 1970'lerde, Ay inişlerinin zaferiyle gelen güvenle dolup taşan NASA, birkaç Uzay Mekiği tasarlayıp inşa etti. Bu mekiklerin katı yakıtlı roketleri okyanustan çıkarılıp yeniden kullanılıyordu. Büyük turuncu harici yakıt tankı her uçuştan sonra kurtarılmıyordu, ancak yörünge araçları iki hafta, hatta daha uzun süre uzayda kalıp Dünya'ya dönerek piste iniyordu.
Mekikler mühendislik harikalarıydı. Ancak Dünya'ya dönüş sırasında planör gibi davranıyorlar, motorlarını çalıştırmıyorlardı. Ve ısı kalkanları hassas çiçekler gibiydi, her uçuşun ardından titizlikle onarım gerektiriyordu. Mekik programının başlangıcında, uzay ajansı aynı anda onlarca insanı uzaya göndermeyi ve taşıma maliyetini pound başına 25 dolara kadar düşürmeyi öngörüyordu.
Gerçeklik bu iyimser projeksiyonlarla asla eşleşmedi. Mürettebat kapasitesi en fazla yedi astronotla sınırlı kaldı ve pound başına maliyet 25.000 dolara yaklaştı. Her bir yörünge aracı inşa etmek inanılmaz derecede pahalıydı; NASA uzaya sadece beş tane gönderebildi.
SpaceX bugün Starbase'de geliştirme aşamasında beş Starship'e sahip; ve fabrikasında bir düzineden fazla gemi için parça barındırıyor. Şirket şu anda Güney Teksas'taki Starfactory'de her üç haftada bir bir Starship üst kademesi üretebiliyor. Fabrika, üç günde bir gemi üretecek şekilde boyutlandırılmıştı. SpaceX kurucusu Elon Musk, beş yıl önce bir röportajda bu üretim hedeflerini tartıştığında çılgın görünüyordu. Ancak artık öyle görünmüyor.
Bir Konsept Kanıtı
Uzay Mekiği, neredeyse tam olarak yeniden kullanılabilir bir uzay fırlatma sistemiydi, ancak düşük maliyetli ve hızlı fırlatma hedefine ulaşamadı. 30 yılı aşkın sürede araç 135 uçuş yaptı. SpaceX, birkaç yıl içinde yılda 135 uçuş yapmayı, ardından binlerce uçuşu hedefliyor.
Cumartesi gününün önemi işte buydu. SpaceX, insanlık ve gökyüzü arasındaki ilişkiyi kökten değiştirmeyi amaçlıyor. İlk adım, tüm roketin geri getirilmesi. SpaceX şimdi bir Starship roketinin her iki unsurunu da güvenli bir şekilde fırlatma kulesine geri döndürdü. Bu tür inişlerde yüksek bir başarı oranına ulaşmak zaman alacaktır, ancak Cumartesi günkü güvenli dönüş bir konsept kanıtı sundu.
İnişler artan bir sıklıkla gerçekleşecek; fırlatmalar da öyle. Zamanla SpaceX, hızlı yeniden kullanımın muhtemelen en zorlu yönü olan ısı kalkanını mükemmelleştirecektir. Ve nihayetinde, inanması zor olsa da, bu hafta sonu hayranlıkla izlediğimiz şey rutin hale gelecek. Bir gün, tüm bunları sıradan kabul edeceğiz.
Ama bugün değil.
Kaynakça: arstechnica.com
