Teknoloji dünyasında yapay zeka (YZ) her geçen gün daha fazla önem kazanırken, bu alana yönelik veri merkezi yatırımlarının boyutları dudak uçuklatıyor. Yapılan tahminlere göre, önümüzdeki on beş yıl içinde YZ veri merkezlerine yapılan harcamalar 31.6 trilyon dolara ulaşabilir. Hatta daha iyimser senaryolarda bu rakamın 50 trilyon dolara kadar çıkabileceği öngörülüyor.
Bu devasa yatırım miktarı, geçmişte demiryolları, elektrifikasyon ve internetin ilk kurulduğunda gerektirdiği toplam harcamayı geride bırakıyor. Ancak YZ veri merkezi altyapısına yapılan yatırımlar, demiryolu ağları, elektrik şebekeleri veya fiber optik kablolar gibi tek seferlik ve uzun vadeli harcamalar olmaktan uzak. Veri merkezi operatörlerinin her dört ila altı yılda bir yeni GPU'lar ve ilgili altyapı bileşenlerini tedarik etmesi bekleniyor.
Özellikle GPU teknolojisindeki hızlı gelişim dikkat çekiyor. Önde gelen üreticiler, iki ila üç yıl gibi kısa aralıklarla yeni nesil ürünler piyasaya sürüyor. Hatta bazı uzmanlar, veri merkezi GPU'larının kullanım ömrünün yalnızca bir ila üç yıl arasında değişebileceğini belirtiyor. Bu durum, YZ devlerinin GPU'lara yaptığı milyarlarca dolarlık yatırımların ardından yeni nesil güncellemelerle birlikte önemli bir finansal baskı oluşturabileceği endişesini beraberinde getiriyor. Raporda vurgulandığı gibi, “Demiryolları. Elektrifikasyon. İnternet. Her biri muazzam sermaye gerektirdi ve bir döneme damgasını vurdu. Mevcut YZ altyapı döngüsü hepsini gölgede bırakıyor. Bu döngü her dört ila altı yılda bir sıfırlanıyor ve bitişi yönünde herhangi bir işaret göstermiyor.”
Bu büyük harcama dalgasından en çok fayda sağlayacak firmalar arasında Nvidia ve diğer çip üreticileri yer alıyor. Ancak ağ ekipmanları ve veri merkezlerindeki güç iletimi için gerekli olan bakır gibi diğer donanım sektörleri de bu büyümeden payını alacak.
Tahminler, küresel yatırımın bölgelere göre dağılımını da ortaya koyuyor: ABD'nin 15.1 trilyon dolar ile başı çekmesi bekleniyor. Ardından 8.2 trilyon dolar ile Asya-Pasifik bölgesi (Çin ve Hindistan dahil), 5.6 trilyon dolar ile Avrupa geliyor. Orta Doğu'nun 1.1 trilyon dolar, Afrika'nın ise 255 milyar dolar ile bu sıralamayı takip etmesi öngörülüyor.
Ancak bu devasa YZ yatırımları risklerden de muaf değil. Rapor, enerji temini, veri egemenliği gereklilikleri ve çip tedariği gibi faktörlerin bu büyümeyi etkileyebileceğine işaret ediyor. Örneğin, ABD'deki veri merkezlerinin 2035 yılına kadar toplam elektrik tüketiminin %20'sini kullanması bekleniyor. Bu nedenle operatörler, yerinde enerji üretimi için doğalgaz türbinlerine yöneliyor. Ancak bu durum, jet motorlarında kıtlığa ve türbinlerin teslimat sürelerinin uzamasına neden oluyor. Hatta bazı firmalar, teslimat sürelerini kısaltmak için kendi türbin kanatlarını üretmeye başlamış durumda.
Ayrıca, nadir toprak elementlerine yönelik ticaret yasakları ve üst düzey çiplere getirilen kısıtlamalar gibi jeopolitik gerilimlerin, küresel yatırım tahminlerini %20 oranında düşürebileceği de belirtiliyor.
Mevcut YZ patlamasının bir balon olup olmadığı ve ne zaman patlayacağına dair endişeler de mevcut. Özellikle bazı YZ şirketlerinin bilançolarında gösterdiklerinin ötesinde, yaklaşık 1.65 trilyon dolarlık gizli bir borca sahip olduğu ve YZ hizmet maliyetlerinin artış gösterdiği biliniyor. Buna rağmen, Nvidia, ek YZ yatırımlarını finanse etmek için büyük finans kuruluşlarıyla 500 milyar dolarlık bir YZ altyapı fonu oluşturmak üzere ortaklıklar kurarak hız kesmeden ilerliyor.
