Son zamanlarda yapay zeka modellerinin programlama projelerinde daha az insan gücüyle hızlı çözümler sunma yetenekleri ve popülerliği artış gösteriyor. Bu eğilimin bir örneği olarak, uzun süredir taranmış yüzlerce Japon oyun dergisine ait metinlerin makine çevirilerini düzenleme çabasıyla hayata geçirilen 'Gaming Alexandria Researcher' adlı bir yapay zeka çeviri aracı geçtiğimiz hafta kullanıma sunuldu.
Ancak, bu proje kamuoyuna duyurulduktan kısa bir süre sonra, projenin geliştiricisi Dustin Hubbard, Patreon üzerinden yapılan bağışların hataya açık bir yapay zeka destekli çeviri çalışması için kullanılmasına itiraz eden Gaming Alexandria topluluğu üyelerinden özür dilemek zorunda kaldı. Yaşanan bu tartışma, yapay zeka araçlarının çevrimiçi topluluklarda ne kadar tartışmalı olmaya devam ettiğini gözler önüne seriyor, zira birçok kişi bu araçları sınırlı fon ve insan gücünü maksimize etmenin bir yolu olarak görse de, diğerleri bu teknolojinin getireceği sorunlar hakkında endişeli.
Hubbard, özür yazısında, "Tarihi koruma felsefem her zaman daha önce erişemediğimiz şeylere insanları ulaştırmak olmuştur. Bu projenin bunun için iyi bir adım olduğunu hissettim, ancak yapay zekanın sorunlarını daha fazla göz önünde bulundurmalıydım," ifadelerini kullandı.
"Var Olacağını Asla Hayal Edemezdim"
2015 yılından bu yana faaliyet gösteren Gaming Alexandria, yüksek kaliteli kutu sanatı taramalarından nadir video oyunu prototiplerine ve klasik dergilerde yayımlanan BASIC programlarına kadar her şeyi içeren, Japonya odaklı kapsamlı bir video oyunu tarihi arşivi haline geldi. Site ayrıca, bazıları 1970'lerin başlarına uzanan devasa Japon oyun dergisi tarama koleksiyonuyla da tanınıyor.
Geçtiğimiz hafta Patreon'da bir yazı kaleme alan Hubbard, batılı araştırmacılar için daha kullanışlı araçlar haline getirmek amacıyla dergi taramalarını iyileştirilmiş otomatik OCR (Optik Karakter Tanıma) ve çeviri süreci üzerinde uzun süredir çalıştığını belirtti. Yakın zamanda Google Gemini yapay zeka modelini bu görev için kullandığında, sonuçlardan etkilendiğini söyledi. Herhangi bir bilimsel araştırmada bu dergileri referans göstermeden önce bir insan çevirmene başvurulmasını tavsiye etse de, Gemini yapay zeka aracından elde edilen çıktının "büyük bir kısmını hızla hallettiğini" belirtti.
Bu sonuçlardan ilham alan Hubbard, orijinal PDF taramalarını yapay zeka tarafından üretilen metin çevirileriyle kolay karşılaştırma ve düzenleme için görüntülemeye yönelik, kendi deyimiyle "vibe kodlanmış" bir arayüz üzerinde çalışmaya başladı. Sonuç, geçtiğimiz Cuma günü GitHub'a yüklenen ve Cumartesi günü sitenin Patreon destekçilerine "beta" olarak paylaşılan Gaming Alexandria Researcher aracı oldu. Windows, Mac veya Linux üzerinde yerel olarak çalışan araç, Gaming Alexandria'nın buluttaki dosyalarını arayabilir, indirebilir ve düzenleyebilir veya kendi makinenizde depolanan yerel dosyaları sıralayabilir.
Hubbard, projenin kendisini ve kullandığı Gemini destekli transkripsiyonları ve çevirileri oluşturmak için Gaming Alexandria'nın Patreon fonlarından (şu anda ayda 250 doların üzerinde olduğu belirtiliyor) bazılarını kullandığını söyledi. Bu işlemin "dergi başına yaklaşık 50 sent ila 1,50 dolar arasında bir maliyeti olduğunu ve boyutlarına bağlı olarak çok da kötü olmadığını" belirtti.
Hubbard, "Bu uygulama var olacağını asla hayal edemeyeceğim bir şeydi," diyerek heyecanını dile getirdi. "Artık yıllardır taradığım bu Japon dergilerini okuyup keyfini çıkarabiliyorum. Bunun büyük bir kısmı, çalışmalarımıma inanmanız ve beni finanse etmeniz sayesinde, bunun için çok teşekkür ederim."
"Değersiz ve Yıkıcıdır"
Ancak herkes Hubbard kadar heyecanlı değildi. Oyun tasarımcısı ve Legend of Zelda tarihçisi Max Nichols, geçtiğimiz hafta popüler bir sosyal medya mesajında, "Oyun tarihini korumada önde gelen kuruluşlardan biri olan [Gaming Alexandria]'nın yapay zeka çevirisini teşvik ettiğini ve yapay zeka lisansları için Patreon fonlarını kullandığını görmek beni çok, çok hayal kırıklığına uğrattı. Patreon üyeliğimi iptal ettim ve artık kuruluşu desteklemeyeceğim," dedi.
Nichols, daha sonra mesajını sildiğini ve "paylaşımların ve öfkenin ölçeğinden rahatsız olduğunu" belirtti. Ancak, Gemini çevirileriyle kaçınılmaz olarak ortaya çıkacak yanlışlıklar konusundaki endişeleri devam ediyordu ve bu durumun çevirileri bilimsel çalışmalar için neredeyse kullanılamaz hale getireceğini düşünüyordu.
Takip eden bir paylaşımında Nichols, "Güvenilmez çeviriler için yapay zeka aboneliklerine para harcanmasından rahatsızım ve bu çeviriler okunmaya değer veya geçerli tarihsel bilgi kaynaklarıymış gibi tanıtılıyor... Bu değersiz ve yıkıcıdır: bu çeviriler tarihe bir palyaço evinin aynasından bakmak gibidir," dedi.
Nichols, bu tür endişeleri dile getiren tek kişi değildi. Bir kullanıcı, "Gerçekten de ilk elden bu kadar yeni bilgiye erişimimiz varken, sadece 'kısmen çalışan' bir şeyle yetinmenin sorumsuzca olduğunu düşünüyorum," dedi. Diğerleri de sosyal medyada projenin "sitenin itibarını zedelediğini" veya "video oyunu topluluğuyla olan tüm iyi niyetini yaktığını" belirttiler.
Bununla birlikte, bazı destekçiler için makine çevirilerini kullanmak, hatta yapay zeka modelleriyle desteklenenleri kullanmak, görevin büyüklüğü göz önüne alındığında pratik bir gereklilikti. Oyun saklama uzmanı Chris Chapman, sosyal medyada, "Yüz binlerce sayfanın elle çevrilmesinin mümkün olduğu bir dünya yok," diye yazdı. "Hatalı arama özelliği, hiç olmamasından daha kullanışlıdır."
Gazeteci ve yazar Felipe Pepe, "Tek başına Famitsu, her biri yüzün üzerinde sayfadan oluşan 1.900'den fazla sayıya sahip," diye belirtti. "Bu, tek bir ülkeden çıkan bir dergi. [İnsan çevirisi] ideal olurdu ama imkansız."
Gaming Alexandria Discord'unda bir kullanıcı, Google Lens veya DeepL gibi araçları kullananların zaten yapay zeka destekli OCR ve çeviri araçları kullandığını belirtti. Bu tür araçların artık "bir gerçeklik gerçeği" olduğunu ekledi.
"Biraz Empati ve Zarafet Gösterin..."
Pazar günkü özür yazısında Hubbard, birçok destekçinin Araştırmacı "vibe kodlama" çabalarından dolayı "şok ve öfkeli" olduğunu kabul etti ve "bu proje için Patreon fonlarını kullanmadan önce iletişime geçmeliydim" dedi. Hubbard, şimdiye kadar kullanılan Patreon parasını kendi kişisel fonlarıyla telafi edeceğini ve gelecekte "hiçbir Patreon doları yapay zeka finansmanı için kullanılmayacağını" belirtti. Sadece Gaming Alexandria sitesinin "bir çarkının bir parçası" olduğunu ve topluluğun diğer üyelerinin "kişisel bir yan proje" için cezalandırılmaması gerektiğini ekledi.
Bazıları için bu özür çok az ve çok geçti, özellikle de Araştırmacı GitHub üzerinden çevrimiçi olmaya devam ederken. Bir sosyal medya kullanıcısı, "İlk [özür] sanki 'Hala yapacağım ama Patreon parası kullanmayacağım' gibiydi, bu da benim için bir anlam ifade etmiyor," diye yazdı. Başka bir kullanıcı ise, "Gaming Alexandria'yı Patreon üzerinden destekleyen herkesi, herhangi bir türde üretken yapay zeka kullanımından tamamen vazgeçene kadar fonlarını çekmeye teşvik ediyorum," dedi. "Bu kabul edilemez bir yanıttır ve bunun ANY kullanımının kabul edilemez olduğunu anlamıyor gibi görünüyor."(...) Sonuç olarak, oyun saklama topluluğu yapay zeka destekli çevirileri henüz tam olarak benimsemeye hazır olmasa da, Hubbard gibi birini denediği için aforoz etmeye de hazır değiller. Video Oyunu Tarihi Vakfı kurucusu Frank Cifaldi, sosyal medyada, "Gaming Alexandria, Japon taramalarına erişim için taşıyıcı direğimiz ve [Hubbard] oyun saklama alanında tanıdığım en çalışkan adam, bu yüzden lütfen vibe kodlama projesi yüzünden onu bir linçle yok etmesek çok memnun olurum," dedi. "Eğer katılmıyorsanız biraz empati ve zarafet gösterin."