Bilim ve teknoloji dünyasında heyecan verici bir gelişme yaşandı. Japonya, Parkinson hastalığı ve ciddi kalp yetmezliği tedavilerinde çığır açan kök hücre uygulamalarına onay verdi. Bu tedavilerin birkaç ay içinde hastalara ulaşması bekleniyor.
Sumitomo Pharma adlı ilaç şirketi, Parkinson tedavisinde kullanılan ve hastanın beynine kök hücre nakli yapılmasını içeren "Amchepry" adlı ürün için üretim ve satış izni aldığını duyurdu. Bu onay, şirketin yeni tip kök hücre teknolojilerini kullanarak geliştirdiği tedavi yönteminin klinik kullanıma girmesi anlamına geliyor.
Bununla birlikte, Japonya Sağlık Bakanlığı tarafından "ReHeart" isimli, Cuorips adlı medikal startup tarafından geliştirilen ve kalp kası dokusunu yenileyerek yeni kan damarlarının oluşumunu destekleyen ve kalp fonksiyonlarını onaran kalp kası yamalarına da onay çıktı. Bu iki yenilikçi tedavi, önümüzdeki yaz itibarıyla hastaların kullanımına sunulabilir.
Bu onaylar, endüstriyel kökenli pluripotent (iPS) hücreleri kullanarak ticarileştirilmiş ilk tıbbi ürünler olma özelliğini taşıyor. Bu alandaki önemli çalışmalara imza atan Japon bilim insanı Shinya Yamanaka, 2012 yılında iPS hücreleri üzerine yaptığı araştırmalarla Nobel Ödülü'ne layık görülmüştü. iPS hücreleri, vücuttaki herhangi bir hücre türüne dönüşebilme potansiyeli taşıyor.
Sağlık Bakanlığı yetkilisi, "Umarım bu, sadece Japonya'da değil, dünya genelindeki hastalar için bir rahatlama kaynağı olur" şeklinde konuştu. Bakanlık, tedavilerin tüm hastalara sorunsuz bir şekilde ulaşması için gerekli tüm işlemleri hızla yürüteceklerini belirtti.
Sumitomo Pharma'dan yapılan açıklamada, "Amchepry"nin üretimi ve pazarlanması için "koşullu ve süreli onay" alındığı, bu sistemin ürünlerin hastalara mümkün olan en hızlı şekilde ulaştırılmasını amaçladığı vurgulandı.
Bu onay, standart ilaç denemelerinden farklı olarak, daha az sayıda hasta verisine dayanarak tedavinin güvenilirliği ve etkinliğinin değerlendirildiği bir sistem kapsamında verildi. Kyoto Üniversitesi araştırmacılarının yürüttüğü bir deneme, şirketin tedavisinin güvenli olduğunu ve semptomları iyileştirmede başarılı olduğunu gösterdi.
Söz konusu denemede, yaşları 50-69 arasında değişen yedi Parkinson hastası yer aldı. Hastalara beyinlerinin her iki tarafına toplamda beş milyon veya on milyon kök hücre nakledildi. iPS hücreleri, Parkinson hastalarında eksik olan dopamin üreten beyin hücrelerinin öncüleri haline getirildi.
Hastalar iki yıl boyunca takip edildi ve bu süre zarfında herhangi bir ciddi yan etki gözlenmediği belirtildi. Dört hastada semptomlarda iyileşme kaydedildi.
Parkinson hastalığı, vücudun hareket sistemini etkileyen kronik ve dejeneratif bir nörolojik bozukluktur. Bu hastalık, sıklıkla titreme ve hareket güçlüklerine neden olur. Dünya genelinde yaklaşık 10 milyon insan bu hastalıktan muzdarip.
Mevcut tedavilerin hastalığın ilerlemesini yavaşlatmak veya durdurmak yerine semptomları iyileştirmeye odaklandığı biliniyor. iPS hücreleri ise olgun, özelleşmiş hücreleri yeniden genç bir duruma getirme yoluyla elde ediliyor ve tıbbi araştırmaların önemli bir alanını oluşturuyor.
