Kuantum yazılım firması BlueQubit, kazanan kişiye 0.25 Bitcoin (yaklaşık 22.500 Dolar değerinde) ödül sunan bir yarışma başlattı. Bu 'Kuantum Avantajı Mücadelesi'nin temel amacı, gerçek dünya şifreleme problemlerini çözmede kuantum bilgisayarlarının üstünlüğünü kanıtlamak.
BlueQubit, kendi geliştirdiği sistemle 256'lık devasa bir arama uzayında gizlenmiş bir bit dizisini (ödülün anahtarı olacak) iki saatten kısa bir sürede bulabileceğini iddia ediyor. Firmanın tahminlerine göre, en hızlı klasik süper bilgisayarların bile bu problemi çözmesi yıllar sürecektir.
Yarışmanın arkasındaki düşünceyi açıklayan BlueQubit CTO'su Hayk Tepanyan, “Kuantum avantajını açık, halka açık ve doğrulanabilir bir şekilde göstermek istedik. Bir kuantum bilgisayarının gerçek bir kriptografik anahtarı saatler içinde çıkarabildiği ve klasik algoritmaların yetersiz kaldığı bir problemden daha iyi bir kanıt olamaz,” dedi.
Ödül lansmanından önce yayınlanan bir blog yazısında, yarışmanın nasıl işlediği ve sonuçların nasıl doğrulanacağı detaylı bir şekilde anlatıldı. Yazıda, sektörde 'Kuantum Avantajı' veya 'Kuantum Üstünlüğü' iddialarında bulunan birçok çözümle ilgili kafa karışıklığına değinildi.
BlueQubit'in problemi, 256 olası bit dizisine sahip rastgele bir devre tasarımı şeklinde oluşturulmuş. Bu, yaklaşık 72 katrilyon farklı olasılık anlamına geliyor. Sorun, tek bir gizli bit dizisi üzerinde aşırı yoğunlaşan bir olasılık dağılımı üretecek şekilde tasarlanmış 'zirve yapan devreler' üzerine kurulu. Doğrulama protokolü ise şu şekilde işliyor:
- Alice, zirve yapan bit dizisini bilerek bir devre tasarlar.
- Bob, devreyi kuantum bilgisayarında çalıştırır ve ölçümler yapar.
- Alice, Bob'un elde ettiği çıktının bilinen zirveyle eşleşip eşleşmediğini kontrol ederek doğrulamayı yapar.
Problemin yapısı gereği, cevabı doğrulamak için üstel düzeyde bir klasik hesaplama yapılmasına gerek kalmıyor. Firma, bu doğrulama için tüm dünya bilgisayarlarının toplamından daha fazla belleğe ihtiyaç duyulacağını belirtiyor. Katılımcıların tek yapması gereken, elde edilen cevabın doğru olup olmadığını kontrol etmek. Doğru cevap, 0.25 BTC'lik cüzdanın kilidini açacak özel anahtar olacak.
BlueQubit, “Eğer kimse kuantum çözümünü geçemezse, bu, kuantum bilgisayarlarının belirli, pratik görevlerde klasik bilişimi zaten geride bıraktığının güçlü bir kanıtı olarak duracak,” diyerek meydan okumayı ortaya koyuyor.
Klasik bilgisayarlarla yarışmaya katılan birinin başarılı olması durumunda, hem önemli bir ödül kazanacak hem de BlueQubit'in Kuantum Avantajı iddialarının bu özel durumda doğru olmadığını kanıtlamış olacak.
Bugünün kuantum bilgisayarlarının gerçek bir kriptografik görevde klasik makinelerden daha iyi performans gösterebileceğini kanıtlamak için bu tür yarışmaların kullanılması ilginç bir gelişme. Kuantum teknolojisinin, kriptografi alanında büyük bir dönüşüm potansiyeli taşıdığı biliniyor.
Ödül miktarının en zorlu katılımcıları çekmek için biraz düşük olabileceği düşünülse de, BlueQubit, yarışmayı klasik yöntemlerle çözmeye çalışanların arasında bir Google kuantum araştırmacısının da bulunduğunu belirtiyor.
