James Webb Uzay Teleskobu (JWST), evrenin derinliklerinden bir kez daha büyüleyici bir görüntü yakaladı. Bu kez mercek altına alınan, adeta şeffaf bir kafatasında yüzen devasa bir beyne benzeyen gaz ve toz bulutu oldu.
Resmi adı PMR 1 olan bu gezegenimsi bulutsu, bir yıldızın yaşamının son evrelerindeki coşkulu çırpınışlarını sergiliyor. Ancak insan anatomisine olan benzerliği nedeniyle 'Açık Kafatası Bulutsusu' gibi ürkütücü bir lakap da kazanmış durumda.
JWST'nin eşsiz kızılötesi görüş yeteneği sayesinde, karmaşık kıvrımlar ve filamentler detaylı bir şekilde görülebiliyor. Nesnenin dikey olarak ortasından geçen karanlık bir şerit ise devasa beyin yarımküreleri illüzyonu yaratıyor.
Aslında PMR 1, bilim insanları için hala bir gizem. Yaklaşık 30 yıldır varlığı bilinen bu bulutsu, yaklaşık 5.000 ışık yılı uzaklıkta, Vela takımyıldızında bulunuyor. Boyutu ise Güneş Sistemimizin Oort Bulutu'nun dış kenarına kadar olan mesafeyle benzerlik göstererek yaklaşık 3.2 ışık yılı genişliğinde.
Gökbilimciler, bu malzemelerin, yaşamının sonuna yaklaşan ve hızla kütle kaybeden bir yıldız tarafından dışarı atıldığını belirledi. Yıldızın karşıt yönlerden jetler fışkırtarak bu dikey şeridi oluşturduğu düşünülüyor.
Ancak bu yıldızın tam olarak ne tür bir yıldız olduğu bilinmiyor. Yapılan bir araştırmaya göre, spektrumu oldukça kütleli, sıcak ve parlak olan, ana dizi ömrünün sonundaki Wolf-Rayet yıldızlarına benziyor.
Wolf-Rayet aşaması, şiddetli yıldız rüzgarları ve radyasyon basıncıyla yüksek hızda kütle kaybını içeriyor. Bu durum, evrendeki en muhteşem yıldız ölüm sahnelerinden bazılarına yol açıyor.
Ancak PMR 1'deki yıldızın bu tür çalkantılı devlerden biri olması pek olası değil. Diğer belirtiler, Güneş benzeri görece küçük bir yıldız olduğunu gösteriyor. Bu durumda, sadece dış katmanlarını dökerek çekirdeğinin beyaz cüceye dönüşeceği düşünülüyor.
Eğer spektrum gerçekten Wolf-Rayet türüyle eşleşiyorsa, bu, devasa Wolf-Rayet yıldızlarına benzeyen ancak aslında beyaz cüceye dönüşmekte olan Güneş benzeri yıldızların açık çekirdeklerine ait nadir bir gezegenimsi bulutsu merkezi yıldız sınıfına ait olabilir.
Ya da belki de sadece yolunu kaybeden ve bilgi küresine geri dönmenin bir yolunu bulamayan bir beyin spawn'ıdır.
