Küresel bellek çipi piyasasındaki büyük dalgalanmaların ardından, sektörün önde gelen üç ismi Samsung, SK hynix ve Micron'un, fiyat sabitleme ve tekel oluşturma iddialarıyla karşı karşıya kalması bekleniyordu. Nitekim, geçtiğimiz hafta Apple'ın artan bellek fiyatlarını gerekçe göstererek ürünlerine zam yapmasının hemen ardından, bu dev üreticiler hakkında bir toplu dava açıldığı ortaya çıktı.
Yeni Dava, Üreticileri Yapay Olarak Düşük DRAM Üretimiyle Suçluyor
Samsung, SK hynix ve Micron, geçtiğimiz 25 Haziran'da Kaliforniya federal mahkemesinde toplu olarak dava edildi. Davada, üreticilerin fiyat sabitleme ve tekel oluşturma yoluyla piyasayı manipüle ettiği iddia ediliyor. Dava, özellikle son dönemdeki fiyat artışları sırasında bu ürünleri satın alan tüketici ve işletmeleri temsil etmeyi amaçlıyor.
Davaya göre, Samsung, SK hynix ve Micron, küresel DRAM pazarındaki hakim konumlarını kullanarak, yapay zeka için kritik öneme sahip Yüksek Bant Genişlikli Bellek (HBM) teknolojisine odaklanma kararı aldı. Bu stratejik yön değişikliğinin, DDR3 ve DDR4 gibi daha eski nesil DRAM belleklerin üretimini kasten düşürmek için bir bahane olarak kullanıldığı iddia ediliyor.
Açılan davaya göre, bu koordineli eylem, piyasadaki standart DRAM arzını önemli ölçüde azalttı ve son dört yılda fiyatların yaklaşık yüzde 700 oranında artmasına neden oldu. Bu durum, "RAMpocalypse" olarak adlandırılan bellek fiyatlarındaki devasa artışlara yol açtı. Davada özellikle Apple'ın son dönemde iPad ve Mac modellerinde yaptığı geniş çaplı fiyat artışları delil olarak sunuluyor.
Ayrıca dava, Samsung, SK hynix ve Micron'un geçmişte de benzer rekabet karşıtı davranışlarda bulunduğunu belirterek bir işbirliği modeli oluşturduğunu vurguluyor. Zira, Samsung ve SK hynix, 2000'lerde ABD Adalet Bakanlığı tarafından açılan fiyat sabitleme suçlamaları nedeniyle daha önce suçlu bulunmuş ve bu durum sonucunda 731 milyon dolar tutarında para cezası ve bazı yöneticiler için hapis cezası ile sonuçlanmıştı.
Bu toplu dava, Lenovo gibi bazı teknoloji şirketlerinin de "yükselen bellek fiyatlarının yeni normali" uyarısında bulunduğu bir dönemde geldi. Elbette bu tür şirketlerin bu tür uyarıları yapmalarının ardında yatan başka nedenler de olabilir. Eğer tüketiciler bellek fiyatlarının gelecek yıl normale döneceğini düşünürse, satın alma kararlarını erteleyebilirler.
Bununla birlikte, bazı finans analizi firmaları da bellek fiyatlarında acil bir normalleşme beklemiyor. Mevcut çeyreğe kıyasla 2026'nın üçüncü çeyreğinde bellek fiyatlarında yüzde 40-50'lik bir artış ve yılın dördüncü çeyreğinde ise çeyrek bazında yüzde 30-40'lık bir artış daha öngörülüyor. 2027 yılı için ise yıllık bazda yüzde 40-45'lik bir artış daha beklenirken, bellek fiyatlarının ancak 2028'de bir miktar dengelenmesi öngörülüyor.
