Tarihi bir an daha yaşandı! İnsanlık, 50 yılı aşkın bir aradan sonra Ay'a doğru yola çıktı. Bu tarihi görev, uzay keşiflerinde yeni bir sayfa açıyor.
2026 yılının 1 Nisan'ında saat 22:35 UTC (Türkiye saati ile 2 Nisan 01:35) tarihinde, NASA'nın Kennedy Uzay Merkezi'nden yapılan başarılı fırlatma ile astronotlar, Apollo döneminden bu yana ilk kez derin uzaya gönderildi.
Görev pilotu Victor Glover, "Ailelerimiz için gidiyoruz," derken; görev uzmanı Christina Koch, "Takım arkadaşlarımız için gidiyoruz," diye ekledi. Görev uzmanı Jeremy Hansen ise, "Tüm insanlık için gidiyoruz," sözleriyle bu tarihi anın önemini vurguladı.
Artemis II görevinin dört kişilik mürettebatı, Ay'ın etrafında uçup Dünya'ya dönmek üzere yaklaşık 10 günlük bir yolculuğa resmen başladı. Bu yolculuk, insanlığı 1970'te Apollo 13 mürettebatının belirlediği rekoru kırarak Dünya'dan daha önce hiç kimsenin ulaşmadığı kadar uzağa taşıyacak.
Uzay aracı Dünya yörüngesine girdikten sonra mürettebat, sistem kontrollerini gerçekleştirmek ve Ay'a doğru ilerlemeden önce yerleşmek için yaklaşık 23.5 saat bu yörüngede kalacak. Mürettebat, bu anı "Güzel bir ay doğumu görüyoruz. Tam ona doğru ilerliyoruz," sözleriyle paylaştı.
Artemis II görevi, 1972'deki Apollo programının sona ermesinden bu yana insanların Ay'ı ziyaret ettiği ilk görev olma özelliğini taşıyor. Bu, Ay yüzeyine tekrar ayak basma hedefi için büyük bir kilometre taşı olarak kabul ediliyor.
NASA yetkilileri, fırlatma öncesinde yaptığı basın açıklamasında, "Elli üç yıl önce insanlık Ay'ı terk etti ve geri dönmedi. Şimdi geri gidiyoruz," ifadelerini kullanmıştı. Ayrıca, "Sınırları genişletme mücadelesi, özgür ulusların esnafı, mühendisleri ve sanayicileri tarafından, hiçbir ulusun tek başına inşa edemeyeceğini birlikte inşa ederek kazanılacak. Ve Artemis II'yi izleyecek tüm çocuklar şunu duymalı: Geleceğe dair iyimser bir vizyon saflık değildir. Bu inşa edilebilir bir vizyondur," diyerek geleceğe umutla bakıldığını belirttiler.
Artemis II görevi, komutan Reid Wiseman, pilot Victor Glover ve görev uzmanları Christina Koch ile Jeremy Hansen'i Orion uzay aracıyla Ay etrafında 10 günlük bir devri tamamlamak üzere gönderiyor.
Bu, Apollo döneminden bu yana bir mürettebatın Dünya alçak yörüngesinin ötesine seyahat ettiği ilk sefer olacak.
Bu deneme uçuşu, NASA'nın Uzay Fırlatma Sistemi (SLS) roketi ve Orion modülünün mürettebatlı ilk fırlatmasını temsil ediyor.
Görevin ana hedefi, Orion'un gerçek koşullarda nasıl çalıştığını değerlendirmek; yaşam destek, navigasyon ve iletişim sistemleri gibi unsurları test etmek. Bu, gelecekteki bir Ay inişi görevi için adeta bir prova niteliği taşıyor.
Programın ilk görevi olan Artemis I, insanları uzay aracına koymadan önce olası sorunları gidermek amacıyla insansız bir deneme uçuşu olarak gerçekleştirilmişti. Bu, insanlığın Ay'a dönüşünü sağlayacak adımları dikkatlice atmayı hedeflemişti.
Artemis II, bir sonraki adım olmasına rağmen bazı gecikmeler yaşadı. İlk olarak Şubat ayında planlanan fırlatma, sıvı hidrojen sızıntısı nedeniyle ertelendi ve ardından helyum akışı sorunu nedeniyle daha da geriye çekildi.
Görevin 6 Nisan'ında Orion'un Ay'ın arkasından dolaşacağı zaman, mürettebatın Dünya'dan 400.171 kilometre (248.655 mil) ile Apollo 13 tarafından belirlenen rekoru aşarak tarihte daha önce hiç kimsenin ulaşmadığı bir mesafeye ulaşması bekleniyor.
NASA, Orion'un Ay etrafındaki epik yolculuğundan gelen görüntüleri izleyebilmeniz için bir canlı yayın hazırladı. Bandwidth izin verdiği sürece bu görüntüleri izlemek mümkün olacak.
Fırlatma öncesinde baş uçuş yönetmeni Emily Nelson, "Mürettebatımızı daha önce kimsenin gitmediği kadar uzağa gönderme fırsatı bu," şeklinde konuştu.
Görevin, uzay aracını test etmenin yanı sıra, astronotların uzun süreler boyunca derin uzayda nasıl operasyon yapabileceğine dair önemli bilgiler sağlaması bekleniyor. Uluslararası Uzay İstasyonu'nun bulunduğu alçak Dünya yörüngesinin çok ötesinde iletişim gecikmeleri ve navigasyon gibi konular ele alınacak.
Programın bir sonraki aşaması olan Artemis III, şu anda 2027 yılı için planlanıyor. Bu görev, mürettebatı Orion modülü ile SLS roketi aracılığıyla Dünya alçak yörüngesine taşıyacak ve gelecekteki Ay iniş operasyonları için tasarlanan ticari uzay araçlarıyla buluşma ve kenetlenme prosedürlerini test edecek.
Programın dördüncü aşaması olan Artemis IV ise, 2028'in başları için hedefleniyor. NASA, bu görevin Ay'ın güney kutbu yakınlarında mürettebatlı bir iniş yapmayı amaçladığını ve astronotların bilimsel gözlemler yapıp numune toplayacağını belirtiyor.
Bu gelecekteki görevler, insanları Ay'a gönderme ve onları güvenli bir şekilde geri getirme yeteneğinin yeni bir gösterimi olan Artemis II'ye bağlı.
Nelson, "Artemis nesli için inanılmaz bir an ve heyecanlıyız, hazırız," diyerek görevin başarıyla gerçekleştiğini vurguladı.